Öğrenciler ve yetişkinler için resim eğitiminde hedef odaklı dönem

Ortaokul çağındaki öğrencilerden üniversite adaylarına, çocuklardan çalışan yetişkinlere kadar sanatla ilgilenen herkes için resim eğitiminde bireysel hedeflere uygun yeni bir süreç şekilleniyor.

Çizim eğitimi almak isteyen kişilerin karşılaştığı ilk tercih, hangi eğitim içeriğinin kendi beklentileriyle uyuştuğunu bulmak oluyor. Bu tercihi en belirgin biçimde şekillendiren etkenler bireyin yaşı ve eğitimden elde etmeyi amaçladığı sonuçtur. Üniversite veya lise sınavlarına hazırlanan bir adayın ihtiyaç duyduğu disiplin ile günün yorgunluğunu fırçayla atmak isteyen bir yetişkinin beklentisi, aynı çatı altında bulunulsa dahi bambaşka bir müfredat gerektiriyor. Bursa Nilüfer merkezli Giotto Akademi Sanat atölyesinde sürdürülen çalışmalar, hem akademik sınav hedeflerini hem de kişisel üretim süreçlerini bu ayrımları gözeterek yönetiyor.

Sınavlara yönelik hazırlık ve hobi odaklı eğitim programları

Atölye bünyesindeki dersler iki ana kulvarda ilerliyor: akademik yetenek sınavlarına dönük hazırlıklar ve serbest zamanı üretime dönüştüren hobi dersleri. Bu eğitimlerin hitap ettiği kitleler ile temel gayeleri şu şekilde sıralanıyor:

• Güzel sanatlar fakültelerine hazırlık: Liseyi bitirmek üzere olanlar ve mezunlar için üniversite yetenek sınavları
• Eğitim fakülteleri resim iş öğretmenliğine hazırlık: Liseyi bitirmek üzere olanlar ve mezunlar için resim iş bölümü yetenek sınavları
• Güzel sanatlar liselerine hazırlık: 6, 7 ve 8. sınıf öğrencileri için lise yetenek sınavları
• Zeki Müren Güzel Sanatlar Lisesi hazırlığı: 6, 7 ve 8. sınıf öğrencileri için okulun yetenek sınavı
• Hobi resim kursu: Resim yapmak isteyen her yaş grubundan birey için kişisel gelişim ve üretim
• Çocuk hobi atölyesi: 8-11 yaş arası çocuklar için çizim yoluyla kendini ifade etme
• Akşam resim dersleri: Çalıştığı için gün içinde vakit ayıramayanlar için hobi veya fakülte sınavına hazırlık

Güzel sanatlar liselerine geçişte zamanlama ve MEB süreci

Güzel sanatlar liselerine adım atmak isteyen ortaokul öğrencileri için kritik aşama 8. sınıfın bitiminde uygulanan yetenek sınavıdır. Ailelerin ve adayların göz ardı etmemesi gereken en mühim husus, bu sınav şansının belirli bir yaş aralığına sıkışmış olmasıdır. Bu olanak kaçırıldığında düz bir liseye kaydolup bir sonraki yıl sınava tekrar girmek çoğu aday açısından mümkün olmamaktadır. Dolayısıyla atölye bünyesindeki lise hazırlık çalışmalarına 6 ve 7. sınıfta okuyan öğrenciler de dahil edilmektedir. Çizim eğitimine erken yaşta başlayan bir öğrenci, 8. sınıfa ulaştığında temel desen ve oran kurallarını pekiştirmiş olarak doğrudan sınav pratiklerine odaklanabilmektedir.

Kayıt ve kabul süreci bütünüyle Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yayımlanan ilgili kılavuz çerçevesinde ilerlemektedir. Başvuru işlemlerini veliler e-Okul sistemi üstünden yürütmekte, görsel sanatlar alanını seçen öğrenciler çizim sınavına alınmaktadır. Değerlendirme aşamasında yetenek sınavı derecesinin yanı sıra adayın ortaokul başarı puanı da dikkate alınmaktadır. Bu sebeple okul derslerindeki başarının tamamen bir kenara bırakılması söz konusu olamaz. Sınav tarihleri, ayrılan kontenjanlar ve taban puan şartları her yıl güncellendiği için başvurulacak kurumun açıklamaları titizlikle incelenmelidir. Bursa sınırlarında bulunan Zeki Müren Güzel Sanatlar Lisesi hedefindeki adaylar da aynı resmi adımları takip etmektedir.

Üniversite yetenek sınavları ve temel teknik çalışmalar

Güzel sanatlar fakülteleri ile eğitim fakültelerine bağlı resim iş öğretmenliği bölümlerine hazırlanan adaylar için oluşturulan program beş aşamalı bir teknik yapıya oturmaktadır. Temel perspektif kuralları, figür çizimleri, natürmort etütleri, iç ve dış mekan kurguları ile zihinden çizime dayalı imgesel tasarımlar eğitimin omurgasını meydana getirir.

Söz konusu aşamalar birbirini tamamlayacak bir mantıkla dizilmiştir. Perspektif ile natürmort çalışmaları adayın baktığı objeyi kağıda doğru ölçü ve proporsiyonla yerleştirmesini hedefler. Canlı model ve figür etütleri insan anatomisinin oranlarını ve gövdenin hareket imkanlarını öğretir. Mekan çizimleri bakış açısına derinlik kazandırarak iç ve dış alanların inandırıcı bir perspektifle kurulmasına katkı sağlar. Bellekten yapılan imgesel çalışmalar ise adayın karşısında bir nesne ya da model bulunmaksızın, kendisine verilen bir temayı zihninde canlandırıp kompozisyona dökmesini bekler. Yetenek sınavları hızlıca ezberlenen bilgileri değil, uzun erimli pratikle kazanılan bu birikimi sınadığı için sürekli tekrar hayati önem taşır.

Üniversitelerin uyguladığı yetenek sınavlarının içeriği ve yöntemleri birbirinden farklılık gösterebilmektedir. Adayların girmeyi düşündükleri üniversitenin o sene için çıkardığı özel yetenek sınav kılavuzunu incelemesi hazırlık rotasını doğrudan belirlemektedir. Bu programlara katılabilmek için adayın güzel sanatlar lisesi mezunu olması zorunlu değildir, düz lise, meslek lisesi veya açık lise mezunları da başvuruda bulunabilir. Hazırlık sürecinde öğrencilerin kendi malzeme setlerini temin etmeleri istenir. Bu malzemelerin başında resim dosyası, duralit altlık, hamur silgi, maket bıçağı, kıskaç, çizim kağıdı ve uçlu kurşun kalem yer alır. Derslerin sürekli aynı ebatta kağıt ve aynı gereçlerle yapılması, adayın sınav sırasında farklı bir malzemeye intibak etmeye çalışarak zaman kaybetmesinin önüne geçer.

Ailelerin dikkat etmesi gereken noktalar ve hobi grupları

Eğitim atölyesi seçimi yaparken velilerin bakması gereken ilk kriter, çocuğun kişisel beklentisi ile ders programının uyuşmasıdır. Şayet çocuk sadece çizim yapmaktan zevk alıyorsa, ağır sınav disiplini erken evrede ilgisinin dağılmasına yol açabilir. Böyle durumlarda hobi atölyesiyle başlamak çocuğun çizim hevesini ölçmek için daha sağlıklı bir tercihtir. Sınav niyeti kesinleştiğinde ise haftalık ders saatleri, çalışma planı, ev ödevleri ve ilerlemenin nasıl kayıt altına alındığı değerlendirilmelidir. Velilerin merak ettiği bir diğer konu yetenek seviyesidir. Doğuştan gelen eğilim mühim olsa da düzenli çalışmanın sağladığı disiplinin yerini alamaz. Çocuğun atölyeye isteyerek gelmesi, çizimlerini sabırla sürdürmesi ve yönlendirmeleri dikkate alması nihai başarıda çok daha etkilidir.

Sınav telaşı gütmeyen bireyler için atölyedeki hobi programlarında hiçbir yaş kısıtlaması uygulanmamaktadır. Farklı iş kollarında çalışıp günün stresinden uzaklaşmak isteyenler bu derslere kayıt olabilmektedir. Kamuda veya özel şirketlerde görev yapan, mesai saatleri nedeniyle gündüz vaktini ayıramayan bireyler için akşam resim dersleri düzenlenmektedir. Bu akşam sınıfları yalnızca hobiye yönelik değildir, gündüz vakti olmayan ancak üniversitelerin sanat fakültelerine veya öğretmenlik sınavlarına girmek isteyen yetişkinler de bu imkandan faydalanmaktadır. Çocuk atölyesi ise 8-11 yaş grubu için özel kurgulanmıştır. Bu dönemde teknik zorlamalardan ziyade resim bir dışavurum ve kendini anlatma vasıtası sayılır. Kağıt üzerindeki çizgilerin onaylanması, çocuğun üretim cesaretini ve kendine olan güvenini beslemektedir.