TÜBA Başkanı Şeker, COP31’de İklim ve Sağlık Politikalarında Bilim Akademilerinin Rolünü Anlattı

TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker, Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamındaki “Science and Leadership for Climate-Resilient Health Systems” başlıklı uluslararası etkinlikte konuştu. Şeker, iklim krizinin aynı zamanda bir sağlık krizi olduğunu vurgulayarak bilim akademilerinin bağımsız danışmanlık, ulusal araştırma kapasitesinin güçlendirilmesi ve eşitlikçi uluslararası iş birlikleri yoluyla politika süreçlerinde daha aktif rol alması gerektiğini ifade etti.

Etkinliğin moderatörlüğünü ABD Ulusal Tıp Akademisi Başkanı Dr. Victor J. Dzau üstlendi. Panelde Brezilya Sağlık Bakanlığı’ndan Dr. Agnes Soares da Silva, Dünya Sağlık Örgütü’nden Dr. Maria Neira ve Endonezya Bilimler Akademisi Başkanı Prof. Dr. Daniel Murdiyarso konuşmacı olarak yer aldı.

Sağlık Riskleri ve “Tek Sağlık” Yaklaşımı

Şeker, sıcak hava dalgaları, kuraklıklar, seller ve orman yangınlarının insan sağlığını doğrudan etkilediğini belirtti. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre 2000-2019 yılları arasında her yıl yaklaşık 489 bin sıcaklıkla ilişkili ölüm yaşandığı hatırlatıldı. Şeker, insan, hayvan, bitki ve çevre sağlığının birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini ve “Tek Sağlık” yaklaşımının somut bir yönetişim modeline dönüşmesi gerektiğini savundu.

Bilim ve Politika Arasında Köprü

Şeker, bağımsız bilimsel danışmanlığın politika süreçlerine daha fazla dahil edilmesi, önleyici sağlık hizmetlerinin ve kurumsal kapasitenin güçlendirilmesi ile eşitlikçi uluslararası iş birliğinin önemine dikkat çekti. TÜBA’nın 2020 tarihli “Türkiye’de İklim Değişikliği ve Halk Sağlığı Raporu” ile COP31 için hazırlanan sentez raporunu örnek olarak gösterdi.

Moderatörün, akademilerin düşük ve orta gelirli ülkelerdeki etkisini nasıl artırabileceğine ilişkin sorusuna yanıt veren Şeker, sağlık, tarım ve çevre bakanlıklarını bir araya getiren “Tek Sağlık” konseylerinin kurulmasını, ülkelerin kendi bölgesel verilerini üretmesini ve araştırmacılara eşit ortaklık rolü tanınmasını önerdi. Şeker, “Kısacası: konseyler kurun, veri üretin, insanlara yatırım yapın.” ifadesini kullandı.

Şeker, iklim ve sağlık alanındaki başarının üretilen strateji sayısıyla değil, korunan hayatlar ve oluşturulan dirençle ölçülmesi gerektiğini belirtti.